Co oznaczają POLSTR, WIBOR i stopy NBP

Wskaźniki referencyjne i stopy banku centralnego wchodzą do oprocentowania kredytu hipotecznego. Poniżej definicje, różnice między POLSTR a WIBOR oraz wpływ na wysokość raty.

Policz ratę Zobacz aktualne stawki

POLSTR

POLSTR (Polish Short Term Rate) to wskaźnik referencyjny overnight opracowywany przez GPW Benchmark. Opiera się na rzeczywistych transakcjach depozytów jednodniowych na rynku międzybankowym — nie na deklaracjach banków.

Sama stawka overnight jest zbyt krótka, by wprost wpisać ją do raty kredytu na 20–30 lat. Dlatego w umowach pojawiają się stopy składane (compound rates): POLSTR 1M, 3M i 6M. To uśrednienie overnight z odpowiedniego okna. Od września 2026 nowa sprzedaż hipotek w części banków, w tym PKO BP, opiera się na POLSTR 1M Stopa Składana — rata może być aktualizowana co miesiąc.

KNF uznała POLSTR za istotny wskaźnik referencyjny. WIBOR ma zostać zastąpiony w nowej sprzedaży najpóźniej do końca 2027 r., a jego publikacja ma się zakończyć 31 grudnia 2036 r.

WIBOR

WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate) to dotychczasowy standard zmiennego oprocentowania kredytów w złotych, zwłaszcza hipotecznych. Najczęściej spotykane terminy to WIBOR 3M i WIBOR 6M: rata zmienia się raz na trzy albo raz na sześć miesięcy.

WIBOR również administruje GPW Benchmark. Metoda łączy transakcje z kwotowaniami. Wskaźnik jest w uporządkowanej likwidacji: nowe umowy mają przechodzić na POLSTR, a istniejące portfele WIBOR będą obsługiwane do końca cyklu życia wskaźnika.

Stopy procentowe NBP

Rada Polityki Pieniężnej ustala stopy Narodowego Banku Polskiego. Najważniejsza dla rynku jest stopa referencyjna — koszt podstawowych operacji otwartego rynku (rentowność 7-dniowych bonów pieniężnych). Obok niej publikowane są stopy lombardowa, depozytowa, redyskontowa i dyskontowa weksli.

Stopy NBP nie są bezpośrednio „wkładane” do raty hipoteki. Wpływają na koszt pieniądza, a przez to na poziom POLSTR i WIBOR. Aktualne wartości NBP publikuje w pliku XML: stopy_procentowe.xml.

Jak to składa się na ratę

Przy oprocentowaniu zmiennym bank zwykle liczy:

oprocentowanie = wskaźnik referencyjny + marża

Marża jest stała (zapisana w umowie). Wskaźnik się zmienia. Przy POLSTR 1M aktualizacja jest częstsza niż przy WIBOR 3M lub 6M — rata szybciej podąża za rynkiem, w obie strony. Porównanie ofert wymaga tej samej marży, tego samego okresu i świadomości, który wskaźnik jest w umowie.

Aktualne notowania: tabela stawek. Wyliczenie raty: kalkulator kredytu.

Pytania

Czym różni się POLSTR od WIBOR?

POLSTR to stawka overnight liczona z transakcji. WIBOR to stawka na wybrany termin (ON, 1M, 3M, 6M, 1Y). W nowych umowach hipotecznych POLSTR 1M Stopa Składana zastępuje dotychczasowy WIBOR 3M lub 6M.

Jak stawka wpływa na ratę?

Wzrost wskaźnika podnosi oprocentowanie i ratę. Spadek wskaźnika obniża ratę, o ile umowa nie stanowi inaczej. Częstotliwość zmiany zależy od terminu: miesiąc przy POLSTR 1M, kwartał przy WIBOR 3M, półrocze przy WIBOR 6M.

Co to jest marża banku?

Marża to stały narzut banku ponad wskaźnik referencyjny, zapisany w umowie (na przykład 1,80 p.p.). Nie zmienia się wraz z notowaniami POLSTR ani WIBOR, chyba że umowa przewiduje wyjątki.

Czy stopy NBP to to samo co oprocentowanie kredytu?

Nie. Stopy NBP służą polityce pieniężnej. Oprocentowanie kredytu hipotecznego liczy się od POLSTR albo WIBOR, powiększonych o marżę. Stopy NBP i wskaźniki rynkowe zwykle zmieniają się w tym samym kierunku, ale nie w tej samej skali.